Առափի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Գյուղ
Առափի
40°46′47″ հս. լ. 43°48′02″ ավ. ե. / 40.779722° հս. լ. 43.800556° աե. ե.
Երկիր Հայաստան Հայաստան
Մարզ Շիրակի
Մակերես 15.2 կմ²
Բարձրություն ծովի մակարդակից 1500 մ
Խոսվող լեզուներ Հայերեն
Բնակչություն 2027[1] մարդ (2012)
Ազգային կազմ Հայեր
Ժամային գոտի UTC+4
Հեռախոսային կոդ +374 312[2]
##Առափի (Հայաստան)
Red pog.png

Առափի, գյուղ Հայաստանի Շիրակի մարզում, Ախուրյան գետի աջ ափին։ Բարձրությունը ծովի մակերևույթից՝ 1500 մ, հեռավորությունը մարզկենտրոնից՝ 1 կմ արևմուտք։

Կլիմա[խմբագրել]

Կլիման բարեխառն լեռնային է, ձմեռը տևական, ցուրտ, հաստատուն ձնածածկույթով։ Ամառը տաք է, համեմատաբար խոնավ։ Տարեկան տեղումների քանակը 500-600մմ։ Բնական լանդշաֆտները սևահողային լեռնատափաստաններ։

Բնակչություն[խմբագրել]

Գյուղի բնակչության նախնիների մի մասը տեղացիներ են, մյուսները գաղթել են 1828-1830թթ Կարսի մարզից։

Ըստ ազգային վիճակագրական ծառայության տվյալների համայնքը 2013 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ ունեցել է 1611 մարդ։ Սեռային կազմում տղամարդիկ կազմում են 47%, կանայք` 53%։ Տարիքային խմբերը բաշխված են հետևյալ կերպ. մինչաշխատունակներ` 32%, աշխատունակներ` 51%, հետաշխատունակներ` 17%։

Առափիի ազգաբնակչության փոփոխությունը.[3]

Տարի 1886 1914 1931 1959 1970 1979 1989 2001 2004
Բնակիչ 577 989 1087 1359 1511 1589 2075 1980 2035

Տնտեսություն[խմբագրել]

Ունի 406 տնտեսություն։ Ունի դպրոց, գրադարան, բուժկետ, կապի հանգույց։ Գյուղատնտեսական հողահանդակները ոռոգվում են Ախուրյան գետի ջրերով։ Գյուղատնտեսական հողահանդակները գրեթե ամբողջությամբ օգտագործվում են որպես վարելահողեր` կազմելով 754հա։ Պետական հողերը գլխավորապես օգտագործվում են որպես վարելահողեր, արոտավայրեր` կազմելով համապատասխանաբար 28 և 382 հեկտար։ Գյուղատնտեսության մասնագիտացման ուղղությունը երկրագործությունն է։ Զբաղվում են պտղաբուծությամբ, հացահատիկային, բանջարաբոստանային, կերային կուլտուրաների, կարտոֆիլի մշակությամբ։ Նախկինում մեծ մակերես են զբաղեցրել շաքարի ճակնդեղի ցանքատարածությունները, հումքը վերամշակվում էր Սպիտակի շաքարի գործարանում։ Երկրաշարժի հետևանքով գործարանն ամբողջովին ավերվել է, իսկ ցանքատարածությունները գրեթե ամբողջովին վերացվել են։ Զբաղվում են նաև անասնապահությամբ, մեղվաբուծությամբ։ Համայնքի հիմնախնդիրների մեջ կարևորվում են դպրոցական գույքի նորացումը, խմելու ջրագծերի վերանորոգումը, գյուղամիջյան ճանապարհների վերանորոգումը, գյուղատնտեսական մթերքի իրացումը, գազաֆիկացումը։[4]

Պատմամշակութային կառույցներ[խմբագրել]

Գյուղից հյուսիս կա Կույս Մարիամ անունով սրբավայր, իսկ հյուսիս-արևմուտքում նշմարվում են հին ամրության մնացորդներ։

Տես նաև[խմբագրել]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել]