Աշխեն թագուհի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Աշխեն թագուհի, Հայոց Արշակունի Տրդատ Գ թագավորի կինն էր, Ալանաց արքայի դուստրը։ Նա հայոց առաջին քրիստոնյա թագուհին էր, որ Մեծ Հայքում տարածեց քրիստոնեություն։

Ըստ Ագաթանգեղոսի` Աշխեն թագուհին, լինելով հավատարիմ ու ամուսնուն նվիրված կին, մասնակցել է Հռիփսիմյանց կույսերի նշխարները հավաքելու և գերեզմաններում ամփոփելու գործին։ Աշխենը, Խոսրովիդուխտը և այլ նվիրյալ հայուհիներ կույսերի վկայարանների համար անուշահոտ խունկ ու յուղեր են բերել, որկերիզ կերպասե հանդերձներ, ծիրանի և ոսկեհուռ դիպակներ։ Թագուհին և Խոսրովիդուխտը 302-303 թթ-ին օժանդակել են Էջմիածնի Մայր Տաճարի կառուցմանը։

Արքայի, մեծ օրիորդ Խոսրովիդուխտի, ամենանայն մեծամեծների և զորաբանակի հետ թագուհին էլ է մկրտվել Եփրատ գետում Սուրբ Գրիգոր Լուսավորչի ձեռքով։

Առաքինազարդ թագուհին կյանքի վերջում հետևելով ամուսնուն` թողնում է պալատական անհոգ կյանքը և մինչև մահանալը ճգնական կյանքով ապրում է Գառնի ամրոցում։ Հայ Եկեղեցին Տրդատ Գ թագավորի, Աշխեն թագուհու և Սուրբ Խոսրովիդուխտի հիշատակը ոգեկոչում է Հոգեգալստյան 4-րդ շաբաթ օրը։