Անդերս Ցելսիուս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Անդերս Ցելսիուս
Anders Celsius
Anders-Celsius-Head.jpg
Ծնվել է 27.11.1701
Ծննդավայր Ուփսալա, Շվեդիա
Մահվան վայր 25.04.1744
Քաղաքացիություն շվեդ
Հպատակություն Շվեդիա
Ազգություն շվեդ
Կրոն քրիստոնյա
Ստորագրություն Anders Celsius Signature.svg

Անդերս Ցելսիուս (շվեդերեն՝ Anders Celsius), շվեդ հայտնի ֆիզիկոս և աստղագետ է։ Ծնվել է 1701 թ-ի նոյեմբերի 27-ին Ուփսալայում, Շվեդիա։ Համարվում է Ցելսիուսի սանդղակի ստեղծողը։

Կենսագրությունը[խմբագրել]

1730-1744 թթ եղել է Ուպսալայի համալսարանի պրոֆեսոր աստղագետը։ Նա առաջարկել է օգտագործել Ցելսիուսի սանդղակը, ըստ որի ջուրը եռում է 100 աստիճանում։ Նա Լոնդոնի թագավորական ընկերության և Բեռլինի գիտությունների ակադեմիայի անդամ էր։ Հիմնական աշխատանքները վերաբերում են ֆիզիկային, աստղագիտությանը, երկրաֆիզիկային։ Ցելսիուսը մասնակցել է Երկրի հասարակածի չափման նպատակով կազմակերպված Լապլանդական արշավախմբի (1736–1737 թվականներին) աշխատանքներին։ Առաջարկել է ջերմաստիճանային ցուցնակ (Ցելսիուսի ջերմաստիճանային ցուցնակ), որի վրա սառույցի հալման (0օC) և ջրի եռման (100օC) ջերմաստիճանների միջակայքը մթնոլորտային բնականոն ճնշման (760 մմ սնդիկի սյան) դեպքում բաժանված է 100 հավասար մասերի։ Ցելսիուսի ջերմաչափով առողջ մարդու մարմնի ջերմաստիճանը 36,6օC է։

Մահացել է թոքախտից 1744 թ. ապրիլի 25-ին։

Աստղագիտության մեջ[խմբագրել]

Ցելսիուսը թաղված է Ուպսալայի եկեղեցում իր պապիկի կողքին