Ալպիական ճայ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Ալպիական ճայ
Pyrrhocorax graculus -Bird on the Säntis.jpg
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Կենդանիներ
Տիպ Քորդավորներ
Կարգ Ճնճղուկանմաններ
Ընտանիք Ագռավներ
Ցեղ Ալպիական ճայ
Տեսակ Ալպիական ճայ
Լատիներեն անվանում
Pyrrhocorax graculus
Հատուկ պահպանություն
Տարածման քարտեզ
պատկեր

Wikispecies-logo.svg
Դասակարգումը
Վիքիցեղերում

Commons-logo.svg
Պատկերներ
Վիքիպահեստում

ITIS 562652
NCBI 56789
EOL 916568

Ալպիական ճայ (լատ.՝ Pyrrhocorax graculus), ագռավների ընտանիքի թռչուն։ Նստակյաց է, քիչ տարածված։

Արտաքին կառուցվածքը[խմբագրել]

Մարմնի երկարությունը 38 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 75—85 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 240—295 գ։ Փետրավորումը սև է, թևերը՝ կլորավուն, պոչը՝ երկար, կլորավուն։ Նստած վիճակում թևերը չեն հասնում պոչի ծայրին։ Հասունի կտուցը կարճ է՝ թեթևակի ներքև կեռված, դեղին, ոտքերը՝ կարմիր՝ խամրած վարդագույն երանգով։ Երիտասարդի կտուցը բաց մոխրագույն-դեղին է, ծայրը՝ մուգ, ոտքերը՝ սևավուն։

Վարքը[խմբագրել]

Խիստ երամային է։ Երամները կայուն և միասնական են։ Թռիչքը ճարպիկ է, սավառնում է մեծ բարձրություններում, ժայռագագաթների շուրջը։ Արձակում է խիստ բնորոշ՝ բարձր տոնայնության սուր ճիչեր։ Բնակվում է բարձրադիր ժայռոտ լեռներում, ալպյան մարգագետիններում, ձմռանը՝ կերով ապահով վայրերում։ Սնվում է անողնաշարավորներով, հատապտուղներով։ Բույնը գավաթաձև է։

Տարածվածությունը Հայաստանում[խմբագրել]

Հայաստանում ալպիական ճայի տարածմանը վերաբերող տվյալները հավաքագրվել են 1995-ին։ Բնադրագաղութները հայտնաբերվել են հուլիսի ընթացքում, որտեղ նորելուկ ձագերը եղել են հասունների հսկողության տակ։ Բարձրադիր լեռնագոտում տարածված լինելու պատճառով կենսակերպի բազմաթիվ մանրամասներ ուսումնասիրված չեն։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png