Ալիսը Հրաշքների աշխարհում
«Ալիսը Հրաշքների աշխարհում» (անգլերեն. «Alice's Adventures in Wonderland») — անգլիացի մաթեմատիկոս և գրող Լուիս Քերոլի գիրքը: Գրվել է 1864 թվականին: Կա նաև գրքի շարունակությունը «Ալիսը հայելու աշխարհում»
[խմբագրել] Սյուժեն
Գրքի պատմությունը սկսվում է նրանով, որ Ալիսա անունով մի աղջիկ, վազում է մի սպիտակ ճագարի հետևից և անսպասելիորեն ընկնում է նապաստակներր մի խորը փոս, որտեղից հայտնվում է փակ դռներով լիքը խորհրդավոր մի սենյակում: Դռներից մեկի հետևից նա տեսնում է գեղեցիկ այգի, բայց չի կարողանում մտնել այնտեղ դռան շատ փոքր լինելու պատճառով: Այնուհետև Ալիսան ուտելով սենյակում դրված տարբեր կարկանդակները և սնկերը, ինչպես նաև հեղուկները, նկատում է, որ դրա հետևանքով նրա հասակը ավելանում է կամ կարճանում: Փոքրանալով նա նույնիսկ քիչ է մնում խեղդվի ընկնելով իր իսկ արցունքների մեջ:
Դրանից հետո նա հայտնվում է հեքիաթային մի աշխարհում լի տարբեր անսովոր արարածներով, ուր նա հանդիպում է այդ նույն Սպիտակ Ճագարին, Հերցոգուհուն, Չեշիրյան Կատվին, Որդերի Թագավորին և Թագուհուն, Մարտովյան Նապաստակին, Դոդոյին, Քվազի կրիային, խաղաթղթերին և շատ այլ զարմանահրաշ կերպարների: Իր հերթական արկածներից մեկի ժամանակ նա արթնանում է և հասկանում, որ այդ ամենը ընդամենը երազ էր:
[խմբագրել] Փաստեր
Ստեղծագործությունը լայն արձագանք է գտել ամբողջ աշխարհում, թարգամնվել աշխարհի ժողովուրդների շատ լեզուներով: Մեծ աղդեցություն է ունեցել համաշխարհային մշակույթի տարբեր ոլորտներում, գրքի հիման վրա նկարահանվել են ֆիլմեր ու մուլտֆիլմեր, նկարվել են հերոսների կտավներ, գրվել են բանաստեղծություններ ու արձակ գրվածքներ, հորինվել են տարբեր երաժշտական երկեր, նույնիսկ մեր ժամանակներում գրվածքի հիմն վրա ստեղծվել են համակարգչային խաղեր:
- «Ալիսան Հրաշքների աշխարհում» գիրքը կինոյի պատմության մեջ ամենից էկրանավորված ստեղծագործություններից է: Տարբեր երկրների ռեժիսորների կողմից գրքի հիման նկարահանվել է ավելի քան 40 ֆիլմ և մուլտֆիլմ:
- Գիրքը աշխարհում առաջին տեղերից մեկն է զբաղեցնում նաև նկարիչների կողմից ստեղծագործության զանազան հերոսներին պատկերված կտավներով:
- 1931 թվականին Չինական նահանգներից մեկը արգելել է գրքի ընթերցանությունն ու վաճառքը, քանի որ ըստ նահանգի ղեկավարության չի կարելի մարդկանց և կենդանիների ցույց տալ հավասար դիրքերում և անթույլատրելի է, որ կենդանիները խոսեն մարդկային լեզվով:
- Երբ Անգլիայի թագուհին կարդաց գիրքը, ցանկացավ ծանոթանալ Լուիս Քերոլի մյուս գրվածքների հետ և հիասթափություն ապրեց, իմանալով որ մյուս գրվածքները միայն մաթեմատիկային վերաբերող հոդվածներ են:
- 1928 թվականին գրքի ձեռագիրը վաճառվել է 15 400 ֆունտ ստեռլինգով:
- Մի առիթով Լուիս Քերոլը իր մասին ասել է, ես որոշել էի մաթեմատիկոս դառնալ, սակայն իմ երևակայութունը չհերիքեց և ես դարձա ֆանտաստ գրող:
